Het klimaat, de bodem en de ligging van de wijngaard liggen min of meer vast. Ze bepalen voor een groot deel welke rassen waar verbouwd worden en hoe ze daar kunnen rijpen. Na een jaar met aandacht te hebben gewerkt aan de rijping van de druiven is het tijd voor de wijnoogst! Al onze wijnboeren gaan zo rond het einde van september met hun hele familie en vriendenkring de wijngaarden in om hun witte of blauwe goud van de ranken te halen. Elk jaar is het weer de vraag of de druiven weer in topconditie zijn. Als de druiven geoogst zijn, ligt het lot in de handen van de wijnmaker. De keuzes van de wijnboer maken dan het verschil. De eerste belangrijke beslissing is het oogstmoment. Hoe gaat de boer tijdens de wijnoogst te werk en waar schrikt hij ’s nachts wakker van?

Le moment suprême

Elke wijnmaker staat tijdens de wijnoogst op scherp. Elke septemberdag (in warme gebieden al in augustus) zal hij zijn druiven voelen, proeven, liefkozend toespreken en vooral pletten. Wanneer je een druif tussen duim en wijsvinger plet en als de hij tijdens het wrijven zacht en soepel aanvoelt, is de druif rijp. Hoe blauwer de vingers, hoe rijper (bij blauwe druiven dan natuurlijk). Natuurlijk proeft de wijnmaker ook. Te zure druiven geven zure wijn. Zoete en rijpe druiven zorgen voor veel suikers die vergist kunnen worden tot alcohol. De droom van elke wijnboer…

Grapedistrict-Wijnoogst-Catalayud
Opa Paco Calatayud, gepensioneerd, maar nog altijd aanwezig bij de inspectie van de druiven

Vele handen maken licht werk

Wanneer de druiven rijp zijn en het suikerniveau op peil is, kan de wijnoogst beginnen. Soms moet het hele in slaap gesukkelde dorp opgetrommeld worden om te helpen. Handmatig oogsten heeft zo zijn voordelen. Zo blijven onrijpe druiven aan de ranken hangen waardoor de kwaliteit beter is. Plukkers zijn echter duur (€600,- per hectare) en relatief langzaam. Daarom bezitten sommige wijnmakers ook state-of-the-art oogstmachines. Snel, goedkoop (€300- per hectare). Een oogstmachine ziet alleen niet welke druiven rijp en onrijp zijn en steile hellingen zijn voor machines niet bereikbaar.

Grapedistrict-Wijnoogst-laBaronne
Jean Lignéres van La Baronne, met zijn dorpsgenoten aan het oogsten

Rennen naar de wijnkelder

De wijnoogst is een kwestie van timing. Want wanneer de druiven worden geplukt, begint het bederf. Tijdens het transport naar de wijnkelder kan er van alles mis gaan. De druiven kunnen door hun eigen gewicht barsten, de druiven kunnen spontaan vergisten en oxideren. Daarom is het van groot belang dat de druiven in kleine kratten vervoerd worden en dat ze zo koel mogelijk de kelder in komen. In hele hete gebieden, zoals het Spaanse La Mancha of Rueda, staan de wijnboeren zelfs heel vroeg op. Om onder het koele maanlicht hun druiven te oogsten en ze voor het ochtendgloren binnen te krijgen.

Grapedistrict-Wijnoogst-Paolo-Marion-La-Jara
Paolo Marion, van La Jara, druk met kleine kratten in de weer

Geduld is een schone zaak

Wanneer alle druiven in goede staat zijn aangekomen in de wijnkelder, kan het het sorteren, het ontstelen, kneuzen en persen beginnen. Daarna heeft de wijnboer eindelijk even wat adempauze en barst altijd een klein oogstfeest los. Niet tot laat natuurlijk… De volgende ochtend moet iedereen weer vroeg op om de temperatuur van de tanks te controleren, op te ruimen, de schillen door de most te roeren, te proeven, apparatuur schoon te maken, de biobak met groen afval aan de straatkant te zetten en ga zo maar door. 

Grapedistrict-Pfannebecker-Wijnoogst
Wolfgang Pfannebecker begint al met feesten, terwijl zoon Holker en kleinzoon Max nog bezig zijn.